بایگانی

Archive for اکتبر 2011

نصب TeXLive بدون درد و خونریزی‌!

اکتبر 17, 2011 2 دیدگاه

شاید این مساله انجام کار‌های کامپیوتری‌، آن هم بدون درد و خونریزی‌، به یک کلیشه‌ی تکراری تبدیل شده باشد‌. اما اگر شما هم قصد تجربه‌ی LaTeX با زبان فارسی را دارید‌، و احتمالا ویژگی‌های بسته‌ای به اسم xepersian وسوسه‌تان کرده که آن را در اولویت بسته‌های فارسی قرار دهید‌، باید انتخابتان را بکنید‌! MikTex یا TeXLive‌. انتخاب احتمالا آسان است‌، چون MikTex تنها برای ویندوز توسعه داده می‌شود‌، ولی‌، TeXLive روی انواع پلتفرم‌ها قابلیت نصب دارد‌. خوب حالا حتما می‌گویید‌ که‌: ای بابا‌، اگه بسته‌ها نصبشان به این آسانی است‌، پس درد و خونریزی‌ای که می‌گویی کجاست؟

جوابتان از این قرار است که با وجود این که شما می‌توانید تک لایو را از روی مخازن یا در مورد اسلکور با اسلکبیلد نصب کنید‌، اما آپگرید کردن این بسته‌های نصب شده‌تان‌، وابسته به این می‌شود که این بسته‌ها روی همان مخازن آپگرید شوند‌! یعنی مراحل به روز رسانی برای بسته‌ای مثل  xepersian با این روش می‌شود‌، اول توسعه دهنده بسته‌، نسخه‌ی آخر را منتشر کند‌، سپس توزیعی مثل تک لایو‌، بسته را به آخرین نسخه‌ای که ذکرش رفت آپگرید کند‌ و در آخر توزیعتان‌، از آخرین نسخه تک لایو بسته‌ای بسازد‌‌! حالا فکر می‌کنید از مرحله اول تا سوم‌، توسعه دهنده‌ای مثل وفا خلیقی (‌توسعه دهنده‌ی xepersian ) چند نسخه‌ی به روز رسانی‌ ارائه کرده؟ جواب سنگین است‌، برای من‌، ۲۰ نسخه‌! پس احتمالا حالا‌، باید اهمیت این به روزرسانی را درک کرده باشید‌!

خوب حالا چگونه نصبش کنیم‌؟ با وضع اینترنت ما‌، به خصوص در هفته‌های اخیر‌، تنها انتخابمان همان iso است که از این لینک قابل دریافت است‌. حجمی برابر با ۲.۳ گیگابایت انتظارتان را می‌کشد‌ (‌البته مزیت این DVD این است که شما می‌توانید از آن برای نصب تکلایو روی انواع سیستم‌ها نظیر مک و ویندوز هم استفاده کنید‌). پس از دانلود بسته را از حالت iso خارج کنید‌. سلیقه خودتان است‌، یا می‌توانید روی یک فولدر دیگر Mount‌اش کنید‌، و یا مثل من خز بازی در آورده و با Ark اکسترکتش کنید‌. پس از باز کردن بسته به پوشه‌ی مربوطه بروید‌، و دستور زیر را وارد کنید‌.

[bash]
sudo ./install-tl
[/bash]
خوب همان‌طور که پیداست با این کار اسکریپت نصب را فعال کرده‌اید‌. و با تایپ یکی دو حرف می‌توانید بسته را نصب کنید‌ (‌البته نه کاملا‌!). من ترجیح دادم که از محیط گرافیکی نصب استفاده کنم که یک پیشنیاز را باید نصب می‌کردم تا این محیط که با Perl نوشته شده اجرا شود‌. این پیشنیاز perl-tk نام دارد که اسلکوری‌ها می‌توانند از این اسلکبیلد استفاده کنند‌.
پس از نصب بسته‌ی ذکر شده‌، حالا همان دستور قبلی را با یک آپشن اضافی صدا می‌زنیم‌:
[bash]
sudo ./install-tl -gui
[/bash]
می‌توانید تنظیمات مربوطه را ببینید‌، و در صورتی که نیاز بود جایی را تغییر دهید‌. نصب حدود یک ربع ساعت برای من طول کشید‌. پس از پایان نصب‌، در متن‌هایی که روی صفحه نمایش داده می‌شود (‌چه در حالتی که از محیط گرافیکی استفاده می‌کند باشید و چه در ترمینال‌، این متن را خواهید دید‌) به شما از بابت نصب تکلایو تبریک گفته می‌شود‌، و می‌خواهد که آدرس مربوط به فرامین تکلایو را به PATH سیستمتان اضافه کنید‌.
این آدرس برای من از این قرار بود‌:
[bash]
/usr/localc/texlive/2011/bin/x86_64-linux/
[/bash]
این کار را می‌توانید با ویرایش فایل /etc/profile انجام دهید‌. خوب با خوشم خوشم‌های فراوان‌، از پس نصب تک لایو هم بر آمدیم که خوشبختانه تمام کار‌هایی که انتظار داشتم را درست انجام داد‌. حالا شاید بخواهید همین الان آپگرید کنید‌. برای به روز‌رسانی‌، شما از ابزاری به اسم texlive manager استفاده می‌کنید که با استفاده از یکی از دستورات زیر می‌توانید بهشان دسترسی داشته باشید‌:
[bash]
tlmgr {for text mode}
tlmgr -gui {for graphical mode (recomended)}
[/bash]
آپگرید به آخرین نسخه‌ی تکلایو‌، حجم زیادی را برای اولین بار طلب می‌کند‌. روش جایگزین دیگری در این زمینه وجود دارد که در پست دیگری به آن می‌پردازم‌.

تغییر (تثبیت‌) اعلان خط فرمان اسلکور


اعلان خط فرمان لینوکس در عین سادگی‌اش می‌تواند شدیدا کاربردی باشد‌! در توزیع‌های مختلف دیده بودم که این اعلان خط فرمان فقط در علائم کاربری $ و ریشه # متفاوت از هم بود‌، اما در اسلکور‌، یک نکته عجیب در این مورد برایم وجود داشت‌! آن هم این که در حالت عادی اعلان فرمان به صورت‌:
[bash]
user@hostname $
[/bash]
نشان داده می‌شد‌، اما وقتی مثلا در کنسول KDE یک Tab جدید باز می‌کردم‌، اعلان به صورت زیر تغییر می‌کرد که متاسفانه‌، هیچ قابلیت به درد بخوری در خود نداشت‌:
[bash]
bash.4.?: $
[/bash]
این مشکل از وقتی که از برنامه Yakuake برای دسترسی راحت‌تر به ترمینال استفاده می‌کردم‌، بیشتر به چشم می‌آمد‌، و عملا تمامی اعلان فرمان‌هایش به همین شکل بود‌. پس تصمیم گرفتم یک بار برای همیشه‌، بی‌سوادی را کنار بگذارم و حلش کنم‌. مشکل به دو فایل زیر مربوط می‌شد‌:
[bash]
/etc/bashrc
~/.bashrc
[/bash]
که متاسفانه هیچ‌کدامشان در اسلکور به صورت پیش‌فرض وجود نداشتند‌، و از قرار آن اعلان سالم اول کار هم از فایل HOSTNAME موجود در شاخه etc ‏استفاده می‌کرد‌. خوب پس کافی بود یکی از این فایل‌ها را بسازم‌، و از آن‌جایی که ساختن فایل دوم‌، به نظرم آسان‌تر آمد‌، با دستور vim ~/.bashrc اقدام به ساختنش کردم‌، و خط زیر را به آن اضافه کردم‌:
[bash]
PS1=»[u@hw]$ »
[/bash]
ترمینال را یک بار بستم و باز کردم‌، و همه‌چیز خوب بود‌. حالا می‌ماند توضیحات این خط دوم‌:

  • ! : شماره فعلی تاریخچه فرمان را نشان میدهد.
  • # : شماره دستور آخرین دستور را نشان میدهد.
  • $ : اعلان فرمان استاندارد را نشان میدهد.
  • W : فقط دایرکتوری کاری جاری را نشان میدهد.
  • : فقط یک بک اسلش نشان داده میشود.
  • d : روز، ماه و شماره روز را نمایش میدهد. مثلا : Sat Jan 23
  • h : نام کامپیوتر میزبان را نشان میدهد.
  • n : یک خط جدید باز میکند.
  • s : نام پوسته فرمان را نشان میدهد. مثلا bash
  • t : زمان را بصورت ساعت، دقیقه و ثانیه نمایش میدهد. برای مثال : 10:14:40
  • u : نام کاربر را نمایش میدهد.
  • w : مسیر کامل دایرکتوری جاری را نمایش میدهد.

من این تنظیمات را از مطلب «‌آموزش کامل خط فرمان‌» که در سایت تکنوتاکس قرار داشت‌، بدست آورده بودم‌، ولی الان هر چه گشتم لینک پیدا نکردم‌، که اضافه کنم‌!

برای این که نتیجه‌ی اعلانتان را ببینید و یا این که اگر لازم شد در موقعیت خاصی وضعیت اعلانتان را عوض کنید (‌البته نه برای همیشه‌، فقط برای نشست حاظر‌) کافیست از دستور زیر در ترمینال استفاده کنید‌:

[bash]
export PS1=»[u@hw]$ »
[/bash]
فکر کنم به عنوان یک نکته کوچک‌، دیگر همین‌قدر توضیح دادن کافی باشد. 😉

دسته‌ها:اسلکور, حل مشکل برچسب‌ها: , , , ,